Met een hartelijke glimlach trekt ze de voordeur open. Bruine ogen, warme blik.
‘Waakzorg?’ vraagt ze. Ik knik en stel me voor. ‘Kom binnen, fijn dat je er bent.’ Ik stap de hal in, hang mijn jas op en stap achter haar aan de kamer binnen. Het huis is knus en oud. Lage plafonds, oude deuren en prachtig glas in lood.
Ze stelt haar zusje aan me voor en gezamenlijk lopen we naar het achterste deel van de kamer. Met zijn ogen dicht ligt hij op bed en rustig loop ik dichterbij. Zijn ogen gaan open en hij kijkt me onderzoekend aan. ‘Goedenavond, ik ben Cynthia’, zeg ik. ‘Ik houd u vannacht gezelschap, zodat uw dochters wat kunnen slapen.’
Hij gaat de laatste dagen razendsnel achteruit en doodgaan wil hij het allerliefste in zijn eigen huis. Zijn dochters zorgen samen voor hem, maar hebben wel wat slaap nodig om de rest van de dag het zorgen vol te kunnen houden. Daarom ben ik er om tijdens de nacht voor hem te zorgen. Het is waardevol, waakzorg, zodat iemand thuis kan sterven. We maken verder kennis en praten wat. Ze wijzen me waar ik alles kan vinden en gaan naar bed.
Ik pak een stoel en ga naast hem zitten. Hij vertelt over zijn vrouw die hij al zo lang moet missen. Over zijn meiden, over zijn kleinkinderen en over de historie van het huis. We kunnen het goed vinden, hij en ik. Na een poosje wordt het stil en is hij in een onrustige slaap gevallen. De rest van de nacht verloopt rustig. Af en toe praten we wat, drinkt hij wat. ‘Ik ben niet bang om het leven los te laten’, zegt hij, ‘want het is zo’n prachtig leven geweest.’
Het is guur weer die vierde nacht. Ik heb op mijn fiets de wind vol tegen. Met verwaaide haren sta ik voor de deur. Zijn dochter doet open en haar blik oogt bezorgd. ‘Het gaat zo snel’, zegt ze ernstig. Samen lopen we naar haar vader. Stil ligt hij in bed, kalm en vredig. Hij glimlacht naar me. ‘Fijn dat je er bent, meisje.’ Zijn dochters lopen naar de keuken en zetten koffie. Ik vraag of hij verzorgd wil worden, opgefrist. Hij schudt zijn hoofd. ‘Kom maar gewoon even zitten, op je vaste plek.’
Het duurt niet lang meer, dus die laatste nacht blijven we gezamenlijk bij hem zitten. In de daaropvolgende uren zien we het leven zijn lichaam verlaten, zacht en rustig. Ze huilen, met de armen om elkaar heen. ‘Dag pap, we houden zoveel van je.’ Ik regel wat ik regelen kan, zet thee, geef ruimte om te rouwen. Er worden talloze telefoontjes gepleegd, naar de schouwarts en de familie.
Ze halen herinneringen op, zijn dochters. Een fles witte wijn wordt ontkurkt. Ze knuffelen mij en schenken ook voor mij een slok in een glas. Samen met mij willen ze proosten, op zijn leven. ‘Hij heeft op je gewacht’, zeggen ze. ‘Hij wilde ook jou nog even gedag zeggen. Dank je wel dat je er was, voor ons, voor hem. Ondanks ons verdriet waren deze laatste dagen prachtig en dierbaar, ook dankzij jou.’ Dit maakt waakzorg zo prachtig, dat een afscheid als dit mogelijk is. Hun woorden sla ik op in mijn hart en draag ze voor altijd met me mee.
Ik zit op mijn fiets. De straten zijn nog stil en verlaten, de wereld slaapt nog. Langzaam fiets ik richting mijn warme bed en mijn eigen gezin. Ik heb de wind in mijn rug. Trappen hoeft bijna niet. Ik denk nog even aan de laatste dagen en hoe mooi het contact was. De warmte van de ontmoeting blijft en dat maakt me elke keer weer een beetje rijker.
Echt menselijk contact is onbetaalbaar.
Geschreven door Cynthia Poen
Cynthia is verpleegkundige en werkt sinds een paar jaar als zorgbemiddelaar bij de organisatie waar ze ooit als 15-jarig meisje haar eerste stage liep. Tijdens haar loopbaan werkte ze bij revalidatiecentra, in diverse ziekenhuizen en verpleeghuizen en verleende palliatieve zorg aan huis.
Over die ervaringen schreef ze o.a. Zorgliefde, een bundel vol ervaringsverhalen.
Op haar website cynthiapoen.nl schrijft ze columns over alles wat haar dagelijks bezighoudt.
