Praktijkverpleegkundige
Een praktijkverpleegkundige is een verpleegkundige die in en rond de huisartsenpraktijk zorg uitvoert en organiseert. De focus ligt op chronische aandoeningen, preventie en complexe zorg, vaak bij mensen met meerdere problemen tegelijk. Je werkt zelfstandig binnen afspraken met de huisarts. De huisarts blijft meestal eindverantwoordelijk voor de gedelegeerde medische zorg.
De taken van een Praktijkverpleegkundige zijn onder meer:
Chronische zorg en controles
- Spreekuren voor mensen met diabetes, astma, COPD en hart en vaatziekten
- Metingen en controles, bijvoorbeeld bloeddruk, gewicht, longfunctie waar van toepassing, voetcontroles bij diabetes, risicoprofielen
- Signaleren van verslechtering, bijwerkingen en therapieontrouw, en dit bespreken met patiënt en huisarts
- Behandel en zorgplan opstellen of bijstellen, doelen afspreken en evalueren
Leefstijl en preventie
- Leefstijladvies, stoppen met roken, voeding, beweging, slaap, stress
- Ondersteunen van zelfmanagement, uitleg over ziekte en medicatie
- Motiverende gesprekken, barrières bespreken, kleine haalbare stappen afspreken
Ouderenzorg en complexe zorg
- Kwetsbaarheid signaleren, bijvoorbeeld valrisico, ondervoeding, eenzaamheid, beginnende cognitieve problemen
- Huisbezoeken als dat past bij de praktijk, thuissituatie beoordelen en risico’s in kaart brengen
- Afstemmen met mantelzorgers, wijkverpleging en andere betrokkenen
- Coördineren van zorg rond patiënten met multimorbiditeit, polyfarmacie en sociale problemen
Samenwerking en organisatie
- Overleg met huisarts, doktersassistenten, POH, POH GGZ en andere disciplines
- Contact met ketenpartners zoals diëtist, fysio, apotheek, wijkteam en medisch specialist
- Verwijzen of terugverwijzen volgens afspraken, en zorgen dat vervolgacties gebeuren
- Registratie in het huisartsinformatiesysteem, recalls, en werken met protocollen en zorgprogramma’s
Verschil met praktijkondersteuner, in de praktijk
De termen lopen soms door elkaar in vacatures. In veel praktijken is de POH vooral ingericht op protocollaire ketenzorg. De PVH wordt vaker ingezet bij complexere situaties die niet netjes in één protocol passen, bijvoorbeeld bij multimorbiditeit en kwetsbare ouderenzorg. Hoe het precies heet hangt af van de werkgever en taakverdeling.
Waar werkt een Praktijkverpleegkundige
Meest voorkomend
- Huisartsenpraktijk, groepspraktijk, gezondheidscentrum
- Huisartsenpost of zorggroep, afhankelijk van regio en organisatie
Ook mogelijk
- Verpleeghuiszorg of eerstelijns ouderenzorgprojecten
- Gehandicaptenzorg
- Asielzoekerszorg
Dit gebeurt vooral als de functie breder is ingericht dan alleen huisartsenpraktijk.
Wat verdient een Praktijkverpleegkundige
Indicatie
- Een veelgebruikte indicatie voor praktijkverpleegkundige in de huisartsenzorg ligt rond 2.885 tot 3.805 euro bruto per maand bij fulltime, exclusief vakantiegeld en eindejaarsuitkering
Cao en inschaling
- In veel huisartsenpraktijken geldt de Cao Huisartsenzorg
- Je salaris hangt af van functiewaardering, schaal, trede, ervaring en uren
- De cao tabellen laten een brede bandbreedte zien over alle functies en schalen, daardoor is een exacte standaard niet te geven zonder functieprofiel en ervaring
Aantal werkzaam in Nederland
Er is geen apart publiek register dat alleen praktijkverpleegkundigen telt. In veel tellingen worden praktijkondersteuners en praktijkverpleegkundigen samen genomen. Een veelgebruikte schatting voor de gecombineerde groep in de huisartsenzorg is 8.997 personen, met een zeer groot deel van de huisartsenpraktijken dat minimaal één van deze functies inzet. Gebruik dit dus als indicatie voor de totale groep, niet als exact PVH aantal.
Welke opleiding heeft de Praktijkverpleegkundige gevolgd
Basis
- Diploma verpleegkunde
- In de praktijk meestal BIG registratie als verpleegkundige
Opleidingsniveau
- Mbo verpleegkunde niveau 4 of hbo bachelor verpleegkunde
Aanvullend richting huisartsenzorg
- Vaak een post hbo of vergelijkbare vervolgopleiding richting praktijkverpleegkundige huisartsenzorg, ouderenzorg of chronische zorg
- In veel trajecten heb je een leerwerkplek nodig in een huisartsenpraktijk, vaak minimaal een vaste hoeveelheid uren per week
Hoe lang duurt de opleiding tot Praktijkverpleegkundige
Route 1, mbo verpleegkunde
- Duur meestal 3 tot 4 jaar, afhankelijk van leerweg en tempo
- Niveau mbo 4
- Daarna kun je met werkervaring en aanvullende scholing doorgroeien richting huisartsenzorg
Route 2, hbo verpleegkunde
- Duur meestal 4 jaar
- Niveau hbo bachelor
- Daarna kun je door met een post hbo richting PVH
Vervolgopleiding praktijkverpleegkundige huisartsenzorg
- Duur vaak rond 10 maanden tot 1 jaar in deeltijd, afhankelijk van aanbieder en opzet
- Vaak met praktijkleren of stage in een huisartsenpraktijk
Het opleidingsniveau van een Praktijkverpleegkundige is
MBO.
Enkele wetenswaardigheden over de Praktijkverpleegkundige
- Je werkt veel met richtlijnen en zorgprogramma’s, maar bij complexe patiënten moet je vaak protocoloverstijgend werken
- Klinisch redeneren is belangrijk, je moet veranderingen snel herkennen en goed onderbouwen wanneer je opschaalt naar de huisarts
- Communicatie weegt zwaar, vooral bij leefstijl, chronische zorg en mantelzorgsituaties
- Je rol is vaak spin in het web, je regelt dat zorg rondom de patiënt samenhangend wordt uitgevoerd
- Je werkt met veel administratie en registraties, onder andere voor follow up, recalls en ketenzorg
- Het komt regelmatig voor dat je voor meer dan één praktijk werkt, zeker als je in deeltijd bent aangesteld
Extra informatie over de Praktijkverpleegkundige
Andere benamingen
- Praktijkverpleegkundige huisartsenzorg, PVH
- Praktijkverpleegkundige ouderenzorg
- Verpleegkundig praktijkondersteuner, soms gebruikt in vacatures
- POH somatiek met verpleegkundige achtergrond, dit is niet altijd hetzelfde als PVH, maar wordt in de praktijk soms zo ingevuld
